احرار خبر: کتاب نفيس و فاخر "انجيل رسولان" يکي قديميترين نسخه خطي موجود کتاب مقدس مسيحيان است که در بخش نسخ خطي کتابخانه مرکزي تبريز نگهداري ميشود.
به گزارش احرار خبر، کتاب «انجيل رسولان» يکي از قديميترين نسخه هاي خطي است که در بخش نسخ خطي کتابخانه مرکزي تبريز نگهداري ميشود. اين کتاب روي پوست ماهي نوشته شده است. زبان آن سرياني (آشوري) و خط به کار رفته در آن از خطهاي نيمه زنده دنيا به حساب ميآيد.
انجيل رسولان اصيلترين و دست نخوردهترين انجيل جهان مسيحيت است که تا به حال ترجمه و چاپ نشده است. اين انجيل حدود 80 سال پيش در اختيار يک ايراني بود که وي قصد داشت اين کتاب ارزشمند را در خارج از ايران بفروشد. اما دولت وقت مانع اين کار ميشود و کتاب را تحويل انجمن ايالتي آذربايجان ميدهد و بعد از آن در اختيار کتابخانه ملي تبريز قرار ميگيرد.
در ابتدا تصور مىشد اين کتاب همان کتاب مقدس (شامل انجيل، تورات، زبور، نامههاى سليمان و...) است اما کارشناسان اروپايى که به خط سريانى قديم آشنا هستند پس از تحقيق و رمزگشايى کتاب تأييد کردند که کتاب مذکور يکى از معتبرترين و قديمىترين انجيلهاي جهان و نزديک به انجيل اصيل است.
انجيل ياد شده به زبان سرياني قديم (آشوري) روي پوست ماهي نوشته شده و خط به کار رفته در آن از خط هاي نيمه زنده دنيا به حساب ميآيد.
گفتني است اين کتاب حدود 800 سال قبل توسط داويد بن ملک شاه در روستاي موش آباد از توابع آذربايجان غربي مرمت شده است.
نسخ خطي و نفايس کتابخانه مرکزي تبريز
کتابخانه مرکزي تبريز، به عنوان يکي از غني ترين کتابخانههاي عمومي کشور در زمينه نسخههاي خطي و مکتوبات نفيس به شمار ميرود به طوري که برخي از نسخههاي موجود در اين کتابخانه، در سطح جهان منحصر به فرد بوده و تنها محل نگهداري اين گروه از نسخ، کتابخانه مرکزي تبريز است.
در حال حاضر بيش از 3400 نسخه خطي و قريب به 3000 نسخه نفيس چاپ سنگي و سربي در اين کتابخانه نگهداري ميشود.
عمدهترين اين کتابهاي ارزشمند خطي و نفيس، توسط مرحومين حاج محمد و حاج حسيننخجواني به کتابخانه ملي تبريز (مرکزي فعلي) اهدا شدهاند.
از مهمترين منابع نفيس خطي و ارزشمند به موارد ذيل ميتوان اشاره کرد:
1- وقف نامه ربع رشيدي نسخه منحصر به فرد، با دستخط خواجه رشيدالدين فضل الله همداني: اولين نسخه ملي ثبت شده در حافظه جهاني يونسکو






کتابخانه عمومي مرکزي تبريز، بزرگترين و غني ترين کتابخانه عمومي کشور
کتابخانه مرکزي (ملي سابق) تبريز در سال 1335 به همت خيرين فرهيخته و مساعدت عموم مردم تاسيس شد و با همت و اهداي کتابهاي نفيس اهدايي برادران نخجواني و شخصيتهاي فرهيخته ديگر آغاز به کار کرد.
اين کتابخانه از بدو تاسيس به دليل داشتن منابع غني و منحصر به فرد، همواره مورد توجه محققان و نويسندگان، انديشمندان داخلي و خارجي بوده، به طوري که سازمان فعاليتهاي فرهنگي يونسکو در سال 1344 اين کتابخانه را به عنوان کتابخانه امانتدار يونسکو شناخت و حق استفاده از کليه انتشارات يونسکو را به اين کتابخانه اعطاء کرد.
در سال 1380 با پايان کار احداث ساختمان جديد در خيابان آزادي تبريز به اين محل انتقال يافت. ساختمان بزرگ و باشکوه کتابخانه مطابق با استانداردهاي کتابخانهاي جهان طراحي و ساخته شده و با 11000 متر مربع زير بنا در داخل محوطه و فضاي سبزي به مساحت حدود 5 هکتار واقع گرديده که آن را همچون نگيني در ميان گرفته است.
بخشهاي مختلف خدماتي اين کتابخانه عبارتند از:
مخزن کتاب
در اين بخش کتاب مورد نظر مراجعين بعد از جستجو از طريق رايانه، برگه بازيابي کتاب به صورت خودکار به مسئول مربوطه ارسال و پس از ثبت توسط رايانه، طبق مقررات مربوطه، کتاب به امانت داده ميشود.
بخش ويژه خدمات مرجع
منابع مرجع و نفيس کتابخانه مرکزي تبريز که در مجموعههاي ويژه هنر، کتابداري و اطلاع رساني، آذربايجان شناسي، قرآن و نهج البلاغه، ديوان شعرا، قوانين و مقررات، پايان نامهها، دائره المعارفها و ساير کتابهاي مرجع نگهداري ميشوند. کتابهاي اين بخش نيز قابل امانت نيستند و مراجعه کننده در محل تالار مطالعه خدمات مرجع از آنها استفاده مينمايد.
بخش منابع چند رسانهاي (سمعي و بصري) و نشريات جاري
انواع عکس، پوستر، بروشور، تراکت، بيانيهها، نوارهاي صوتي و تصويري، CD، اسلايد و ... مربوط به مراسم و وقايع و رويدادهاي تاريخي و نيز روزنامهها و نشريات جاري مملکت جهت استفاده محققان و نويسندگان در اين بخش گردآوري، طبقه بندي و ارائه ميشوند.
آرشيو نشريات ادواري
هزاران عنوان از نشريات ادواري از دوره قاجار تاکنون به صورت مجلّد و با فهرست نويسي و داده پردازي رايانهاي در اين مجموعه نگهداري ميشود. روزنامه وقايع اتفاقيه و روزنامه آذربايجان از جمله روزنامههاي قديمي و با ارزش اين مجموعه هستند. در اين مجموعه بيش از 2090 عنوان نشريه در بيش از 70 هزار نسخه مجلد آرشيو شده است.
مخزن نسخ خطي و گنجينه مخطوطات و نفايس
هزاران جلد کتاب خطي، چاپ سنگي و سربي قديمي و نيز اسناد خطي و کتيبهها و تابلوهاي بسيار نفيس خوشنويسي از هنرمندان دوره هاي صفوي و قاجاريه در اين بخش نگهداري و مورد بهرهبرداري محققان قرار دارد. وقفنامه ربع رشيدي که به عنوان اولين اثر مکتوب از ايران در حافظه جهاني ثبت گرديد نيز در اين بخش نگهداري ميشود.
ساير بخشها:
بخش خدمات فني، نقشهها و اطلسها، بخش صحافي، بخش آفت زدايي و آزمايشگاه آسيب شناسي کتابها، بخش ويژه روشندلان، بخش مرمت کتابها، مرکز رايانه، اينترنت و مديريت شبکه از ديگر بخشهاي کتابخانه مرکزي تبريز است.
منبع: فارس